Şanzıman Yağı Değişimi

Motorlu araçların hepsinde hızı belirleyen, vites geçişlerinin yapılmasını sağlayan dişliler ve bunların bir arada bulunduğu bir yuva vardır. Bu alana genel olarak şanzıman denir. Şanzıman yağı da söz konusu dişlilerin sorunsuz çalışması için gereklidir. Bu yağ azalabilir, bitebilir ya da dişli sürtünmesiyle ortaya çıkan partiküllerle kirlenebilir. Bu durumda yağı boşaltıp temiz yağ eklemek gerekir.

Şanzıman yağı değişimi işlemi araç modeline göre değişebilir. Ancak basit bir tanımla aracın altında bulunan yağ boşaltma tapası açılarak mevcut yağın boşalması sağlanır. Şanzıman yağ deposu tapası açıldıktan sonra yağı dikkatlice bir kova ya da pet şişeye boşaltmak gerekir. Depo tapası, elle açılması zor bir yapıdadır. Bu iş için genellikle 24mm bir anahtar kullanılır. Diğer yandan söz konusu tapanın da önemli bir görevi vardır ve bazen o da kirden tıkanabilir. Tapanın içi olukluysa mutlaka temizlenmelidir. Yağ iyice boşaltıldıktan sonra yağ yenilenir ve tapa yerine takılıp iyice sıkılır. Peki, şanzıman yağı eksilmesi araca zarar verir mi ?

Araç kullanan pek çok kişi, motor yağı değişiminin önemini bilir. Bu konu bir sebeple popülerdir ama aslında motor yağı değişimi kadar şanzıman yağı değişimi de önemlidir. Ancak kullanıcılar için motor yağı değişimi daha yaygın olarak bilinen bir konu olduğundan şanzıman yağı değişimini atlayabilir ya da gereken önemi veremeyebilirler. Söz konusu eksiklik, bir süre sonra aracın şanzıman sistemi arızasıyla kendini fark ettirir. Şanzıman yağı eksildikçe şanzımanda vuruntu, şanzımandan ses gelmesi, vites değişiminde zorlanma gibi belirtiler görülür. Sonrasında da vites değişimi yapılamaz hale gelebilir. Sürüş güvenliği azalır. Aracın performansı düşer ve zorlanan motor aşırı yakıt tüketimine başlar.

Şanzımanda ne kadar yağ olması gerektiği, araç modelinden modeline değişkenlik gösterir. Ancak yaygın olarak kullanılan 1,4 gibi ortalama bir motor hacminde 3-4 litre şanzıman yağı bulunur. Şanzıman yağı bir litreye kadar eksildiğinde dişliler bunu tolere eder. Ancak fazlası sorunların başlamasının habercisidir.

Şanzımanda motordaki gibi bir pompalama sistemi yoktur. Şanzıman dişlileri kendi kendini yağlar. Bu nedenle de şanzıman yağının sıklıkla kontrolünü yapmak ve eksilmesine izin vermemek gerekir. Aksi halde yağlanma olmaz ve dişliler hasar görmeye başlar.

Dişlilerden ses gelir, vites geçişlerinde araç zorlanır, mekanik arıza araç kullanımında hissedilir.